Zihin Kuramı Öğretimi Programı Eğitimi

Düzenleyen: Prof. Dr. Selda ÖZDEMİR GAZİ ÜNİVERSİTESİ

Çalıştay Ücreti: 750 TL
Sertifika: Zihin Kuramı Öğretimi Programı Eğitimi Kiti ve Uygulayıcı Sertifikası verilecektir.
Kontenjan: 40 kişi

Çalıştay içeriği
Zihin Kuramı (Theory of Mind) son otuz yılda otizm spektrum bozukluğu olan (OSB) çocukların içinde yaşadıkları sosyal dünyayı nasıl algıladıklarını anlama konusunda önemli katkılar sağlamıştır. Zihin Kuramı bireyin kendisinin ve sosyal etkileşim içerisinde olduğu kişilerin zihinsel süreçlerini anlamasını ifade eder. Daha açık bir ifade ile Kuram insanların inanç, istek, niyet ve bilgi gibi zihinsel süreçlerinin kendisi ve diğer kişilerle ilişkilendirebilme ve diğer insanların kendisinden farklı inanç, istek ve niyetlere sahip olabileceğini anlama becerisidir. Zihin Kuramı OSB’li bireylerin sergiledikleri problemleri anlamak için kullanılan ve son dönemlerde araştırmaların yoğunlaştığı teorilerden birisi olarak kabul edilmektedir.

1995 yılında Baron-Cohen’in yayınladığı Zihin Kuramı kitabı ile popülarite kazanan bu kurama göre duygusal ve davranışsal tepkilerimiz aslında gerçek dünyada ne olup bittiğine bağlı değil, bizim etrafımızda olup bitenleri nasıl anladığımıza bağlı olarak gelişir. Zihin Kuramı yetersizliği olan bireyler kendilerinden farklı zihinsel süreçleri yani duygu ve düşünceleri olan insanların bakış açılarını anlamakta güçlük çekerler ve başkalarının niyet, istek ve ihtiyaçları gibi somut olmayan zihinsel süreçlerini anlamlı bir biçimde değerlendirmede sınırlılıklar sergilerler.

Araştırmalar Zihin Kuramı yetersizliğinin otizm spektrum bozukluğunun (OSB) temel yetersizlik alanlarından birisi olduğunu göstermekte ve OSB’li çocukların sergilediği Zihin Kuramı problemlerinin çocukların sosyal etkileşim yetersizliklerinin temel nedenlerinden birisi olduğuna işaret etmektedir. Normal gelişim gösteren çocuklar Zihin Kuramını doğal sosyal etkileşim yaşantıları aracılığıyla kazanırlar. Ancak OSB’li çocukların doğal öğrenme ortamlarında Zihin Kuramını öğrenme problemleri nedeniyle, bu bilişsel becerilerinin çocukların öğrenme özelliklerine uygun sistematik sunumu, OSB’li çocukların Zihin Kuramını öğrenmesini destekler. Bu hipotezdeki dayanak ise görme yetersizliği olan bir çocuğa Brail alfabesi ile alternatif bir okuma aracı sunulması örneğine benzerdir. Nitekim varolan araştırmalar OSB’li çocukların Zihin Kuramı becerilerini öğrenebildiklerini göstermektedir.

Her OSB’li çocuğun farklı OSB semptomlarının kendine özgü bileşimlerini sergilemesi, fakat bu semptomların öncül olarak sosyal etkileşim ve iletişim becerilerinde problemlere neden olması OSB’nin sağaltımını son derece güç hale getirmektedir. OSB’nin karmaşık doğasından ötürü bu yetersizliğin sağaltımı OSB’li çocukların içinde yaşadıkları sosyal dünyayı algılama sınırlılıklarını ve güçlü öğrenme özelliklerini çok iyi anlayan ve uygulayan iyi tasarlanmış müdahale programlarını gerektirmektedir.

Bu çalıştayda OSB’li çocukların sosyal yeterliliklerini desteklemek amacıyla Zihin Kuramı Becerileri Öğretimi Programının uygulama eğitimi verilecektir.  Program eğitimi; Zihin Kuramı ve gelişimi, Zihin Kuramının değerlendirilmesi, duygu ifadelerinin öğretimi, durum temelli duyguların ayırt edilmesi, istek temelli duyguların ayırt edilmesi, inanç temelli duyguların ayırt edilmesi ve yanlış kanı temelli düşüncelerin öğretilmesi aşamalarını içermektedir. Eğitim sırasında Zihin Kuramı öğretim aşamaları Doç. Dr. Selda Özdemir tarafından Türk kültürüne uyarlamaları yapılan öğretim içeriklerinin sunumu ile gerçekleştirilecek ve öğretim materyalleri çalıştay sonunda katılımcılara eğitimle beraber ücretsiz olarak dağıtılacaktır. Doç. Dr. Özdemir tarafından etkililiği OSB’li 6-11 yaş aralığında olan çocuklarla gösterilen bu program, Perner tarafından temelleri atılan ve Baron Cohen tarafından sistematikleştirilen güncel Zihin Kuramı öğretimi yaklaşımını yansıtmaktadır. Görsel materyaller ve ebeveynlere yönelik haftalık önerilerin de sunulduğu program, program uygulama sertifikası ile beraber, OSB’li çocukların eğitiminde yeni yaklaşımları öğrenmek isteyen tüm uzman, eğitimci ve ebeveynlere açıktır.

Çalıştay hedef kitlesi (Kimler katılabilir?)
OSB’li bireylerle çalışan uzmanlar, eğitimciler ve ebeveynler